मकवानपुरमा ल्होछार बिदा बहस : मुख्यमन्त्रीदेखि नगर प्रमुखसम्म चुपचाप

बाग्मती गाउँपालिकाले बिदा दिने
१५ माघ २०७५, मंगलवार १३:५४
Tamang Lhochhar Sonam Lhochhar-Murchunga TV
बाग्मती गाउँपालिकाले बिदा दिने

–दिलबहादुर लामा
मकवानपुर, १५ माघ ।
प्रदेश नम्बर ३ को अधिक तामाङ बाहुल्यता भएको जिल्लाका रुपमा परिचित मकवानपुर जिल्लामा एउटा गाउँपालिकाले मात्र सोनाम ल्होछार पर्वको बिदा दिने निर्णय गरेको छ । मकवानपुरको बाग्मती गाउँपालिकाले पहिलो पटक माघ ९ गतेको गाउँ कार्यपालिका बैठकबाट माघ २२ गते सोनाम ल्होछारका दिन बिदा दिने निर्णय भएको हो ।

बिदा दिएको बारेमा प्रष्ट पार्दै बाग्मती गाउँपालिका अध्यक्ष सर्केश घलानले २८५५ फाग ल्हो (बँदेल बर्ग) सोनाम ल्होछारको अवसरमा १ दिन बिदा दिने निर्णय भएको बताए । सुरुमा ३ दिन बिदाको प्रस्ताव गरिएता पनि केन्द्र सरकारले नै बिदा कटौती गरेको आधारमा एक दिन मात्रै भए पनि तामाङ जातिको महान पर्वका दिन बिदा दिने निर्णय गरिएको उनले बताए ।

बाग्मती गाउँपालिकाले बिदा दिने निर्णय गरेता पनि तामाङ बाहुल्यता भएकै क्षेत्रबाट हजारौँ तामाङ समुदायको भोट प्राप्त गरेर चुनाव जितेका प्रदेश नम्बर ३ का मुख्यमन्त्री डोरमणि पौडेल, नगरप्रमुख हरिबहादुर महत, थाहा नगरपालिका प्रमुख लवशेर विष्ट लगायतका नेता जनप्रतिनिधिहरु ल्होछारमा बिदा दिने विषयमा चुईक्क पनि बोलेका छैनन् । उनीहरुलाई तामाङ समुदायको भोटको सम्मान नगरेको आरोप समेत स्थानीयले लगाएका छन् । मुख्यमन्त्री डोरमणि पौडेलसहित प्रदेशका अन्य मन्त्रीहरुलाई ल्होछारमा बिदा दिने बारे पटक–पटक ज्ञापन पत्र बुझाउँदा पनि ल्होछार पर्व आउन एक हप्ता समेत नभएको समयसम्म पनि कुनै निर्णय भएको छैन । मुख्यमन्त्री सहित अन्य मन्त्रीहरु र स्थानीय तहमा मकवानपुर सहित ३ नम्बर प्रदेशका विभिन्न जातिय संगठन, पहिचानवादी नेता तथा समुदायहरुले फरक फरक समयमा विभिन्न मागसहित ज्ञापन पत्र बुझाएको थियो । केन्द्रले अधिकार दिएता पनि आफैले चुनाव जितेको क्षेत्रमा समेत १ दिनका लागि ल्होछारमा बिदा दिन नसक्ने सरकार र जनप्रतिनिधिहरुलाई स्थानीय जनताहरुले पाएको अधिकार पनि सदुपयोग गर्न नसकेको भन्दै आलोचना गरेका छन् । मंगलबार सोनाम ल्होछारका अवसरमा हेटौँडामा यही माघ २१ र २२ गते हुने ल्होछार महोत्सवको बारेमा जानकारी दिन आयोजना गरिएको पत्रकार सम्मेलनमा बोल्दै नेपाल तामाङ घेदुङ मकवानपुरका अध्यक्ष लिलाकुमार घलानसहितका वक्ताहरुले ३ नम्बर प्रदेश सरकारले आफुले जिताएकै तामाङ समुदायको बेवास्ता गरेको आरोप लगाए । ‘हामीले पटक–पटक आग्रह गर्दा पनि हाम्रै क्षेत्रबाट जित्नुभएका मुख्यमन्त्री सहितका जनप्रतिनिधिहरु कोही बोल्दैनन्’, उनले भने, ‘उहाँहरुको यस्तो पाराले निकै गम्भिर अवस्थाको सिर्जना गरेको छ ।’

ल्होछारका अवसरमा माघ महिना भरि नै फरक फरक स्थानमा फरक दिन विभिन्न कार्यक्रमको आयोजना गरिएको भए पनि १ दिनको समेत बिदा व्यवस्था नगरेको विषयमा हामीले मकवानपुरका जनप्रतिनिधिहरुसँग पनि प्रतिक्रिया लिएका थियौँ । ल्होछारका बारेमा प्रतिक्रिया दिँदै हेटौँडा उपमहानगरपालिका प्रमुख हरिबहादुर महत, थाहानगरपालिका प्रमुख लवशेर विष्ट समेत चुपचाप बसेका छन् । त्यस्तै ईन्द्रसरोवर गाउँपालिका अध्यक्ष जीवन लामाले यही माघ १७ गते बस्ने गाउँकार्यपालिका बैठकले ल्होछारका दिनमा बिदा दिने निर्णय गर्ने जानकारी दिए । ‘बैठकमा प्रस्ताव लाँदैछु, जसरी भए पनि १ दिन बिदाको व्यवस्था गरेरै छाड्छौँ’, उनले भने ।

त्यस्तै कैलाश गाउँपालिका अध्यक्ष टंक मोक्तानले आफुहरु अहिले विभिन्न कार्यमा व्यस्त भएको भन्दै माघ २१ गते बस्ने गाउँकार्यपालिका बैठकले बिदाको निर्णय गर्ने र माघ २२ गते जसरी भए पनि १ दिन बिदा दिने बताए । त्यस्तै मनहरी गाउँपालिका अध्यक्ष एकराज उप्रेतीले आफुले चुनाव जित्नुमा तामाङ समुदायको ठूलो साथ रहेको भन्दै आफु त्यसप्रति सकरात्मक रहेको बताए । ‘केन्द्रले बिदा कटौति गरेको छ, तर हामी अहिले संघीयताको अभ्यास गरिरहेका छौँ, त्यसैले अन्य गाउँपालिकाका प्रमुखहरुसँगको सल्लाह पनि लिनेछु, र बिदाको व्यवस्था गर्नेछु,’ उप्रेतीले बताए ।

बिदाका सम्बन्धमा बोल्दै भिमफेदी गाउँपालिका अध्यक्ष हिदम लामाले मिश्रित प्रतिक्रिया दिए । बिदा दिने वा नदिने विषयमा निक्र्योल नभए पनि उनले गाउँकार्यपालिका बैठकमा भने प्रस्ताव पेश गर्ने सक्दो प्रयास गरिने बताए । ‘मेरो क्षेत्रमा तामाङसँगै अन्य समुदायहरु पनि मिश्रित रुपमा बसोबास गर्छन्, बिदा दिने नै भन्ने निर्णय त भएको छैन, तर यसको प्रयास गर्नेछु,’ उनले भने । राक्सिराङ गाउँपालिका अध्यक्ष राजकुमार मल्लले गाउँकार्यपालिकाका कुनै पनि सदस्यले बिदाको माग गरेमा आफु त्यसमा सकरात्मक रहेको र बिदा दिने निर्णय गरिने बताए । ‘हाम्रो क्षेत्रमा तामाङसँगै चेपाङ समुदाय पनि बसोबास गर्छन्, उनले भने, ‘यस विषयमा म आफैले भन्दा पनि वडा अध्यक्ष ज्यूहरुको प्रस्ताव आएमा मलाई निर्णय गर्न सजिलो हुनेथियो ।’

यस विषयमा बकैया गाउँपालिका अध्यक्ष दामोदर खनालले आफु सो दिनमा बिदा दिने सोचमा रहेको बताए । ‘हामी छलफलकै चरणमा छौँ, जसरी भए पनि बिदा दिन्छौँ, उनले भने । यस विषयमा मकवानपुरगढी गाउँपालिका अध्यक्ष बिदुर हुमागाईले गाउँपालिकालाई बिदा दिने अधिकार नभएको बताए । ‘हामीलाई भन्दा पनि बिदा दिने अधिकार प्रदेश सरकारलाई छ, उनले भने,–‘हामीले बिदा दिने निर्णय गर्न नसकेपनि सो दिनमा हामी हरेक ल्होछार कार्यक्रममा सहभागी हुनेछौँ र सक्दो सहयोग गर्नेछौँ ।’

मकवानपुरका अधिकांश जनप्रतिनिधिहरुले ल्होछार बिदाका विषयमा सकरात्मक रहेको जवाफ दिएका छन् । तर कार्यान्वयनका पक्षमा भने ढिलासुस्ती भएको आरोप प्रत्यारोप हुन सुरु भइसकेको छ । प्रदेश नम्बर ३ सरकार भने यसमा चुपचाप नै छ । प्रदेश नम्बर ३ को सरकार कानमा तेल हालेर बसेता पनि यसअघि नै प्रदेश नम्बर ५ ले थारु तथा मगरलाई माघी पर्वमा १ दिन बिदाको व्यवस्था गरेको थियो । त्यस्तै प्रदेश ४ मा तमु ल्होछारका अवसरमा बिदा दिइएको थियो । त्यस्तै तामाङ समुदायको बाहुल्यता रहेको प्रदेश ३ को काभ्रे जिल्लामा समेत विभिन्न गाउँपालिकाले बिदाको निर्णय गरिसकेको छ । काभ्रेको तेमाल गाउँपालिकाले सुरुमा नै ३ दिन बिदा दिने निर्णय गरिसकेको छ । त्यस्तै काभ्रेकै रोशी गाउँपालिका, महाभारत गाउँपालिका, खानीखोला गाउँपालिका लगायतले पनि ल्होछारको बिदा दिने निर्णय गरेको छ । ललितपुरको कोञ्ज्योसोम गाउँपालिकाले २ दिन, सिन्धुलीको मरिन गाउँपालिकाले २ दिन, हरिहरपुर गाउँपालिकाले २ दिन, रामेछापको सुनापति गाउँपालिकाले २ दिन बिदा दिने निर्णय गरिसकेको छ ।

यो पनि हेर्नुहोस्

युट्युब च्यानल र जिमेल आईडी कसरी बनाउने ?

रोग लागेपछि बिरामी श्रीमती छोडेर श्रीमान बेपत्ता

गुगल विज्ञापन नभए पनि युट्युबबाट पैसा कमाउने ४ तरिकाहरु

छाती पिटेर श्रीमती रोइरहँदा कफिनको लास किन बोलेन ?

आँचलले पलको पोल खोलिन्

पल र आँचलको प्रेमयुद्ध

अशोक दर्जीको खतरा कमेडी भिडियो

स्वस्तिमा र सेड्रिनामा को राम्री ?

दुबईमा अशोक दर्जीलाई देखेपछि दर्शकहरु खुशीले भुतुक्कै

वडा अध्यक्षको नमूना फुलबारी

अशोक दर्जीको खतरा फ्यान (भिडियो सहित)

हेटौँडेली युवाहरुको नयाँ सर्ट मूभि ‘वास्तब’ रिलिज (हेर्नुहोस् भिडियो)


यसमा तपाइको मत

Your email address will not be published. Required fields are marked *


*